МЕҲНАТ ЖАРАЁНИДА ХАВФСИЗЛИК
Айни кунларда етиштирилган пахтани териб олиш хавфсиз ва талафотсиз ташкил қилиниши лозим. Ўзбекистон Республикасининг «Меҳнатни муҳофаза қилиш тўғрисида»ги Қонуннинг 5-моддасида меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасида давлат сиёсатининг асосий принципидан бири корхона ва ташкилотларнинг ҳар қандай иқтисодий кўрсаткичларидан ходимнинг соғлиги устуворлигини таъминлаш эканлиги белгиланган. Пахта йиғим-терими ишларини амалга оширишда теримчи ҳамда механизаторларнинг меҳнат жараёнидаги хавфсизлиги, сиҳат-саломатлиги ва иш қобилиятининг сақланиши учун қуйидаги тавсияларга амал қилиниши лозим:
-фермер хўжалигида пахта йиғим-теримига жалб этиладиган ходимларга ишларни хавфсиз бажариш бўйича йўриқномалар бериш;
-уларни белгиланган тартибда махсус кийимлар, соябонли бош кийим, пахтали матодан тайёрланган устки кийим, махсус қўлқоп билан таъминлаш;
-пахта териш жараёнида теримчиларни қайнатилган сув билан таъминлаш;
-ҳожатхоналар ташкил этиш ва зарарсизлантирувчи кимёвий воситалар билан ишлов бериш;
-асосий йўллар ёқаларида пахта терими олиб борилаётган вақтда йўлларга огоҳлантириш белгилари қўйиш;
-пахта терими олиб борилаётган майдонларга техник ишлов бермаслик;
-дала шийпонларини электр ва ёнғин хавфсизлиги талабларига жавоб берадиган даражада таъмирлаш;
-санитария-гигена талабларига жавоб берадиган шароитларда иссиқ овқат билан таъминлаш;
-шийпон бўлмаган тақдирда овқатланиш учун кўчма соябонлар ташкил этиш;
-дала майдонларида пахтани теримчилардан қабул қилиш (тортиш) вақтида пахта ташиш учун мўлжалланган техника тўла ҳаракатдан тўхтагандан сўнг тележканинг ён томонидан келишни назорат қилиш;
-пахталарни тортиб бўлгандан сўнг атрофга тўкилганларини териб олиш;
-пахта ташувчи механизаторларни махсус кийим-бош билан таъминлаш;
-тракторни ва прицепни мавсум бошланишидан аввал техник кўрикдан ўтказиш;
-техникада носозлик аниқланганда зудлик билан уни бартараф қилиш чорасини кўриш;
-тракторнинг олд ва орқа тележка чироқлари, тормоз, руль қисмларини ҳар куни иш бошлашдан аввал бир қатор назорат қилиш;
-механизаторнинг иш вақтида спиртли ичимлик ичишига йўл қўймаслик;
-тракторни қияликка тўхтатилган вақтда ғилдирак остига махсус башмаклар қўйиш;
-тракторга фақат битта тележка улаш ва ташиш;
-тележкада одам ташимаслик;
-вояга етмаган фуқароларни теримга жалб этмаслик.
Юқоридаги кўрсатмаларга амал қилиниши бевосита фермер хўжаликлари раҳбарлари зиммасида эканини эслатиб ўтамиз.
Садриддин ҒОИБОВ,
вилоят бандлик бош бошқармасининг давлат меҳнат техник инспектори.

